Stadsherstel Amsterdam redt monumenten en beeldbepalende panden door ze te restaureren, een passende bestemming te geven en te verhuren. De panden worden in bezit gehouden, waarmee een goede staat van onderhoud gegarandeerd blijft. Na haar oprichting in 1956 richtte de organisatie zich op het centrum van Amsterdam. "Het was de tijd dat straten werden verbreed voor een nieuwe inrichting van het centrum. Monumenten stonden soms alleen maar in de weg en werden makkelijk gesloopt. Daartegen kwam verzet en dat mondde uit in Stadsherstel Amsterdam, legt Van Heezik uit. Ze is , HoofdCommunicatie, Fondsenwerving en Vrienden..

"Vervolgens werd de blik gericht op de wijken buiten de grachtengordel, en zo steeds verder. We zitten nu op 45 kilometer en kijken dus al geruime tijd naar Haarlemmermeer. Ons bestand bestaat uit 600 panden De grotere monumentale panden, zoals kerken, forten, industriële monumenten en boerderijen krijgen een tweede leven met meestal een culturele of sociaal-maatschappelijke functie. Of ze dienen als podium voor concerten, congressen, lezingen, recepties, diners en huwelijksvoltrekkingen."

Wij onderzoeken doorlopend van wat we voor Haarlemmermmeer kunnen doen

ZEEUWSE LANGHUISBOERDERIJ In Haarlemmermeer zijn drie plekken door de organisatie succesvol aangepakt. Zeven jaar geleden werd begonnen met de monumentale Zeeuwse langhuisboerderij Den Burgh aan de Rijnlanderweg 878, gebouwd in 1859. Hier zit tegenwoordig een gelijknamig restaurant. Een andere locatie is de batterij en munitiemagazijnen van de Stelling van Amsterdam, op de Geniedijk nabij het station in Hoofddorp. Ze zijn omgetoverd tot permanente broedplaatsen voor kunstenaars. Het Fort bij de Liebrug, in Haarlemmerliede, is dit jaar opgeleverd. Daar is de Margaretha’s Hoeve bijgekomen. Tevens is er met de gemeente gepraat over het Fort bij Aalsmeer en zijn we met hen aan het kijken naar diverse andere boerderijen. Haalbaarheidsonderzoeken worden uitgevoerd.

Van Heezik: "Wij onderzoeken doorlopend van wat we voor Haarlemmermmeer kunnen doen. We kijken naar monumenten, kerken, forten, scholen, molens en oude boerderijen. Haarlemmermeer is voor ons vooral interessant vanwege de stelling die hier dwars door heen loopt. We willen redden wat er te redden valt. Gelukkig is er een goed contact met de gemeente, er is een prettige samenwerking. Men vindt het hier ook belangrijk dat die monumentale gebouwen gerestaureerd en of herbestemd worden."

Een verlanglijstje kan ze niet geven. "Het is nu helaas nog niet mogelijk om een pand te noemen waar we mee bezig zijn. Maar we zouden het erg leuk vinden om te kijken of we een monumentaal of cultureel pand kunnen restaureren en redden waar de bewoners van De Haarlemmermeer echt op zitten te wachten. Voor een idee heeft kan zich bij melden via een mail naar s.vanheezik@stadsherstelamsterdam.nl.

Steeds vaker komt een pand naar ons toe via een gift

GOODWILL STIJGT Voorwaarde voor Stadsherstel Amsterdam is ook in Haarlemmermeer dat een project financieel haalbaar moet zijn. "Het is heerlijk om dat te onderzoeken. Er moet steeds een gedegen plan komen of restauratie haalbaar en financieel verantwoord is. Dat betekent veel overleg met betrokkenen, mogelijke subsidies bekijken, fondsen aanschrijven en eventueel een beroep doen op onze vrienden, nu al 2500. Je hebt soms te maken met tegenslag zoals asbest of nu de coronacrisis. We hebben wel wat geld in kas, maar zijn niet op winst uit."

"We merken dat de goodwill stijgt. Steeds vaker komt een pand naar ons toe via een gift. Ook zijn mensen nieuwsgierig naar het resultaat. In Nieuw-Vennep stond daarom een open dag gepland. Door het virus kon die niet doorgaan. Aangezien er nu mensen wonen, gaat men niet meer open voor kijkers. We hebben op onze website wel veel foto's geplaatst, en een film."

MARGARETHA'S HOEVE Het afgelasten van de open dag is jammer want de Margaretha’s Hoeve aan de Hoofdweg is de afgelopen twee jaar stevig onder handen genomen. De boerderij is richting Stadsherstel gegaan nadat de gemeente aan projectontwikkelaar Thunnissen, die een kooprecht had op de boerderij en de grond eromheen, de eis gesteld dat het gebied rondom de hoeve alleen ontwikkeld mocht worden als de boerderij gerestaureerd en herbestemd zou worden. "Aannemersbedrijf Holleman Santpoort heeft voor ons diverse restauraties uitgevoerd en belde ons met de vraag of wij het pand wilden kopen en restaureren en zo geschiedde", verklaart Van Heezik.

De verlengde stolpboerderij uit 1880 is herbestemd, en in gebruik genomen door zorgondernemers Resi en Rogier Vroegindeweij die in deze Herbergier een liefdevol thuis kunnen bieden aan ouderen met geheugenproblemen. In de voormalige schuur zijn 17 appartementen met een eigen badkamer, met douche en toilet, gebouwd. Elk appartement in het monument is uniek en verschilt qua oppervlakte. In de appartementen zijn de vloerbalken of de oude kapconstructie mooi zichtbaar.

In het hart van de hoeve is voor de gasten een gezamenlijke woonkamer met open woonkeuken gerealiseerd. Ook hier komt de grote houten gebintconstructie goed tot zijn recht. De spanten met gebintstijlen houden het dak omhoog. Alleen de delen die verrot of aangetast waren, zijn vervangen. Er moest wel eerst een volledig nieuwe fundering komen.

"We zagen tijdens het heien dat de linkerkant van de boerderij voor een deel begon te zakken. Extra funderingsonderzoek maakte duidelijk dat het betreffende deel niet op palen was gebouwd zoals de rest, maar alleen op staal. Nadat de boerderij in 1880 volledig was uitgebrand, heeft men de nieuwe boerderij dus blijkbaar een stuk breder gemaakt. Deels op de oude fundering en deels op een nieuwe", aldus projectleider Willem van Iterson.


TBC HUISJE Bijzonder aan deze locatie is dat naast de Margaretha’s Hoeve het tbc-huisje, een prefab houtskeletbouw gebouwtje in Zwitserse chaletstijl met een gerestaureerd draaimechaniek, na restauratie is teruggeplaatst. Het tbc-huisje is eind 19e eeuw op het erf van de Margaretha’s Hoeve neergezet door de toenmalige eigenaar boer Jan Dirk Bulk. In de zomer kwamen familieleden, die kampten met astmatische klachten, uit Den Haag logeren, want daar in de polder was er tenminste frisse lucht. Zij vertoefden in het tbc-huisje en konden uit de wind en meedraaiend met de zon van de frisse lucht genieten. Dit soort huisjes kwamen wel vaker voor in groene gebieden, maar ze beginnen steeds zeldzamer te worden.

Zorgondernemers Resi en Rogier Vroegindeweij beheren de woonvoorziening en wonen samen met hun twee kinderen in het voorhuis van Herbergier Nieuw-Vennep. Het echtpaar Vroegindeweij en hun team garanderen een zorgvolle en huiselijke woonomgeving. Resi: “We vinden het belangrijk dat ook echtparen welkom zijn in Herbergier Nieuw-Vennep. Als één een diagnose heeft en de ander niet, kan men toch bij ons als paar komen wonen. Dit is anders dan hetgeen in de reguliere zorg gebruikelijk is. Er zijn nog appartementen beschikbaar, meer informatie is te vinden op onze site.”